Rok z Marilyn Monroe: Niagara

Wydarzenie jest oficjalnym otwarciem 3. Dni Śląskich Kin Studyjnych organizowanych przez Śląskie Towarzystwo Filmowe, przed pokazem filmu zaprezentujemy zestaw archiwalnych perełek z Filmoteki Śląskiej: krótkich filmów pokazujących dawne Katowice i województwo.

Prelekcję przed seansem 22 maja wygłosi krytyczka filmowa Patrycja Mucha.

W niewielkim motelu położonym po kanadyjskiej stronie Niagary mieszkają małżeństwo Rose i George Loomisowie. On, mocno znerwicowany, żyje w napięciu. Ona, zmysłowa blondynka, swoją urodą i stylem bycia prowokuje mężczyzn.

Osadzony w scenerii wodospadów Niagara film opowiada historię dwóch par: świeżo upieczonych nowożeńców spędzających miesiąc miodowy oraz małżeństwa pogrążonego w kryzysie, niszczonego przez zazdrość i kłamstwa. Scenarzysta Walter Reisch podkreślał: „Każdy, kto słyszy nazwę Niagara, myśli o parach w podróży poślubnej i o jakiejś sentymentalnej historii dziewczyny, która opuszcza męża w noc poślubną, by potem do niego wrócić. Chciałem zrobić opowieść z tajemnicą — z prawdziwym morderstwem”.

Szef wytwórni Fox, Darryl F. Zanuck, od początku forsował obsadzenie Marilyn Monroe. Jak wspominał Reisch: „Początkowo uznaliśmy to za miły pomysł — do momentu drugiego telefonu, w którym oznajmił, że chce ją obsadzić nie jako niewinną dziewczynę, lecz czarny charakter. Mój Boże! To była najpiękniejsza dziewczyna w całych Stanach Zjednoczonych! Ale Zanuck upierał się, że to znakomity pomysł, więc w końcu się zgodziliśmy. Nie wiedzieliśmy, jak ona to przyjmie, lecz nie miała żadnych zastrzeżeń — wręcz przeciwnie”. Monroe otrzymała w „Niagarze” najwyższe miejsce w obsadzie, co ostatecznie przypieczętowało jej status gwiazdy kina.

Patrycja Mucha - Doktorantka w Instytucie Nauk o Kulturze Uniwersytetu Śląskiego oraz krytyczka filmowa. Edukatorka w ramach akcji Skrytykuj!. Współpracowniczka festiwali filmowych i autorka bloga Filmowe odloty. Wyróżniona w Konkursie im. Krzysztofa Mętraka w 2019 i 2020 roku. Autorka cyklu wideoesejów o polskim kinie „Na wyrywki”. Wraz z Katarzyną Czajką-Kominiarczuk prowadzi podcast „Wtem, piosenka” poświęcony filmowym musicalom. Związana ze Stowarzyszeniem Nowe Horyzonty.

W 2026 roku, w ramach całorocznej retrospektywy – flagowego projektu Kina Kosmos – zapraszamy na filmowe spotkania z ikoną kina – aktorką Marilyn Monroe. Z okazji 100. rocznicy urodzin amerykańskiej gwiazdy zaprezentujemy 10 filmów w dwóch blokach po 5 tytułów: od stycznia do maja i od sierpnia do grudnia. Każdy z seansów poprzedzi prelekcja specjalistki w zakresie historii kina, mody i designu, ewolucji obyczajowości, amerykańskiej popkultury czy feminizmu w kulturze masowej. Patrząc na fenomen Marilyn Monroe z różnych, zweryfikowanych współczesnymi badaniami perspektyw, spróbujemy zdekonstruować utrwalony stereotypowy wizerunek filmowej „bogini seksu”, oddając Normie Jeane Mortenson należne jej miejsce w historii światowego kina i kultury.

22 stycznia 2026 | czwartek | 18:30
Wszystko o Ewie (All About Eve)
Reżyseria: Joseph L. Mankiewicz
Prelekcja: Katarzyna Czajka-Kominiarczuk (Zwierz Popkulturalny)

14 lutego 2026 | sobota | godz. 16:00
Mężczyźni wolą blondynki (Gentlemen Prefer Blondes)
Reżyseria: Howard Hawks
seans w ramach Modowego Klubu Filmowego
Prelekcja: Ania Gołkowska (historyczka mody)

7 marca 2026 | sobota | godz. 16:00
Jak poślubić milionera (How to Marry a Millionaire)
Reżyseria: Jean Negulesco
Prelekcja: Karolina Kostyra (filmoznawczyni)

23 kwietnia 2026 | czwartek | godz. 18:00
Asfaltowa dżungla (The Asphalt Jungle)
Reżyseria: John Huston
Prelekcja: Aleksandra Krajewska (krytyczna filmowa)

22 maja 2026 | piątek | godz. 18:00
Niagara
Reżyseria: Henry Hathaway
Prelekcja: Patrycja Mucha (krytyczka filmowa)

Możliwy do zakupienia jest karnet na wszystkie 5 seansów w pierwszym półroczu retrospektywy Marilyn Monroe. Cena: 85 zł.

500 mil

MOCarium: „Twoja rama. Twój styl. Twoja decyzja.” + seans filmu „Pejzaż w kolorze sepii”

Gwiazdozbiór psa

Rodzina w kinie: Podręcznik dla superbohaterów

Absolwent (1967)

500 mil

Niebo nad Normandią

Tony

Gwiazdozbiór psa

Rodzina w kinie: Marsupilami

Miłość, śmierć i dojrzewanie w Camp Miasma

Gorzkie święta

500 mil

Miłość, śmierć i dojrzewanie w Camp Miasma

Gwiazdozbiór psa

Gwiazdozbiór psa

Miłość, śmierć i dojrzewanie w Camp Miasma

Absolwent (1967)

500 mil

Gorzkie święta

Gwiazdozbiór psa

500 mil

500 mil

Miłość, śmierć i dojrzewanie w Camp Miasma

Gwiazdozbiór psa

Rodzina w kinie: Marsupilami

Rodzina w kinie: Skarbek i tajemnica magicznego sreberka

Fellini. Wałkonie

Fellini. Noce Cabirii

Rodzina w kinie: Kręciołek

Fellini. Słodkie życie

Rodzina w kinie: Podręcznik dla superbohaterów

Fellini. Osiem i pół

Fellini. Giulietta i duchy

Fellini. Głos z księżyca

Konwicki. Salto + prelekcja

Wajda. Bez znieczulenia + prelekcja

PRZEDPREMIERA: Renoir | Teleskop + Kino Azji

Konwicki. Jak daleko stąd, jak blisko

Konwicki. Dolina Issy

Konwicki. Lawa

Wajda. Wszystko na sprzedaż

Niebo nad Normandią

Tony

Pejzaż w kolorze sepii

Gwiazdozbiór psa

Gorzkie święta

André Rieu. Niech żyje Maastricht! | Retransmisja letniego koncertu z Maastricht 2026

PRZEDPREMIERA: Twoje imię

500 mil

Filmowe popołudnie dla dzieci: Pogromcy zwierząt

Tony

Asterix i Obelix: Misja Kleopatra (DUBBING)

Niebo nad Normandią

Niebo nad Normandią

Tony

Gorzkie święta

Pociąg czerwona ruta

Gorzkie święta

Niebo nad Normandią + prelekcja historyka

Tony

Tony

Fellini. Głos z księżyca

Niebo nad Normandią

Niebo nad Normandią

Rok z Marilyn Monroe: Słomiany wdowiec

Tony

Najlepsze z Najgorszych: Atak potworków

Dzień dziecka księdza Jana Kaczkowskiego

Filmowe popołudnie dla dzieci: Przygody Reksia

Modoteka: Tootsie

PORA DLA SENIORA: Tony

KF Ambasada: Sieć | Złote Gody

André Rieu. Niech żyje Maastricht! | Retransmisja letniego koncertu z Maastricht 2026

Filmowe popołudnie dla dzieci: Dźwięki kina + warsztaty dźwiękowe

Lalka | Pokaz premierowy z prelekcją Anny Cieplak

„SEKSMISJA” po śląsku

MET OPERA: Così fan tutte [sezon 2026-27]

PORA DLA SENIORA: Lalka

Mistyczka